Smaki 2009

- O wyborze decyduje zawsze stopień zainteresowania daną rośliną ośrodków badawczych w Polsce i na świecie oraz stopień nadziei na jej skuteczność w leczeniu chorób - wyjaśnił prezes Polskiego Komitetu Zielarskiego, dr Jerzy Jambor. Dr Jambor przypomniał, że mięta występuje w 25 gatunkach - jest uprawiana całej strefie umiarkowanej (Europa, Ameryka Płn.), ale stopniowo rozszerza się na inne kontynenty. Najbardziej wartościowy jest sam liść mięty, z którego produkuje się herbaty i preparaty farmaceutyczne.

Główne składniki mięty to olejki eteryczne i garbniki. Pierwsze z nich zawierają do 80 proc. mentolu (i 20 proc. mentonu), a drugim przypisuje się właściwości bakteriobójcze, a nawet wirusostatyczne. Zdaniem specjalistów, mięta ma działa rozkurczająco na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, wywołuje także efekty żółciopędne i wiatropędne. Obniża napięcie mięśni jelit, pobudza czynności żołądka i wątroby, ułatwia trawienie. Jest także jedną z przypraw stosowaną w kuchni. - Najstarszy zapis o znaczeniu mięty pochodzi z Papirusu Ebersa, gdzie jest wymieniana obok fig, konopi, oliwek, daktyli i maku. Podkreślano jej przydatność do mumifikacji zwłok, a nie jej własności lecznicze. Miętę znali Grecy, Rzymianie, Persowie - podkreślił Jambor.

Co roku 15 sierpnia jest w Klęce wielkim świętem mieszkańców, pracowników firm zielarskich i gości zagranicznych. Przed wojną sezon zbioru ziół rozpoczynał się po dniu św. Jana Chrzciciela 24 czerwca, a kończył - właśnie 15 sierpnia, w dniu Matki Boskiej Zielnej. Najważniejsze w ówczesnym lecznictwie zioła zbierano w tym właśnie okresie i dopiero od momentu poświęcenia można było je stosować dla celów leczniczych. - Pewne zioła stosowane od stuleci straciły dziś swoje dawne znaczenie w lecznictwie (ruta zwyczajna, chaber bławatek, biedrzeniec mniejszy), ale nadal wiele z nich należy do podstawowych roślin leczniczych. Chętnie używany jest przeciwzapalny rumianek, mięta, przeciwdepresyjny dziurawiec, uspokajająca melisa czy działająca ściągająco i przeciwpotnie szałwia - tłumaczył Jambor.

Do ziołowej "wielkiej piątki" stosowanej od stuleci po dzień dzisiejszy należą: rumianek, mięta, dziurawiec, melisa i szałwia. - Bez tych ziół trudno sobie wyobrazić współczesne lecznictwo - ocenił Jambor. W poprzednich latach roślinami roku zostały: miłorząb japoński, dzika róża, głóg, dziurawiec, rumianek, karczocha, aloes, aronia, czarci pazur, żeń-szeń, melisa, tymianek, męczennica cielista, aspalat prosty, ostropest plamisty.

PAP, arb